Катл барои садокат

   ТАЪРИХИ ХУНЧАКОНИ ЊИРОТ

   Ва;те ки шо; Исмоили Сафав; ;иротро иш;ол кард, хуб медонист, ки барои таслим кардани мардуми суннимаз;аби ша;р, аввал бояд ро;бари ру;онии он;о — Тафтазониро ма;бур кунад, ки маз;аби шиаро ;абул кунад. Агар Шайхулислом шиа мешуд, дигарон низ аз паи ; мерафтанд.
   Дар Њирот Шайхулислом ;афизуддин Му;аммади Тафтазон; набераи олими абар;удрати шар;шинос ва файласуфи маш;ур Саъдуддин аз-Тафтазон; (1322–1390) буд ва авлоди ин хонадони бузурги илмиро дар ;ирот намояндаг; мекард.
   ;афизуддин Тафтазон; яке аз шахсият;ои бонуфузтарин ва му;тарамтарин дар замони Темуриёни ;ирот баландтарин мансаби дин; ва судии ша;ри ;иротро зиёда аз 30 сол боз бар у;да дошт. Бобояш дар Самар;анд мактаби бузурги илмиро асос гузошт, ки аз тамоми г;шаву канори дунёи Ислом (аз ;умла аз Туркия, Миср ва ;индустон) барои шогирд; ба назди ; меомаданд. Ў бо забони араб; ва форс; менавишт. Китоб;ои ; бо манти;и ;ав;, забони равон ва да;и; навишта шуда тайи чанд аср дар тамоми мадраса;ои олии Осиёи Марказ; (Бухоро, Самар;анд, Хива), давлати Усмон; (Туркия) ва ;индустон ;амчун китоб;ои асосии дарсии (учебник) истифода мешуданд.
   Пас аз марги ;, фарзандон ва наберагони ; ба ша;ри ;ирот к;чиданд ва со;иби мансаби Шайхулислом; шуданд. Он;о ш;;рат ва э;тироми бобои худро дар Хуросон зинда ниго; доштанд. На танњо сокинони одд;, балки Султон ;усайни Бой;аро, Алишер Наво; ва Мавлоно Абдура;мони ;ом; ба илму та;во ва адолати ; э;тироми хос мегузоштанд. ; рамзи устувории маз;аб; ва илмии Хуросон ба шумор меравад, то дами вопасин.
   Шо; Исмоил Шапйхулисломро ба ;узури худ хонд ва ду талаб кард, ки маз;аби шиаи исноашариро расман ;абул кунад, дар хутба;ои мас;ид;о номи хулафои сегонаро (Абубакр, Умар, Усмон)-ро ;азф карда, он;оро ошкоро лаънат (табарро) г;яд.
   ;афизуддин Тафтазон; бо ву;уди пирї, таслим нашуд, дар посух ба Шо; Исмоил устуворона гуфт:
   «Ман беш аз ;афтод сол аст, ки дар маз;аби ;а;;и а;ли суннат ва ;амоат зиндаг; дорам ва устухон;оям бо ин эъти;од пир шудаанд. ;е; го; барои чанд р;зи зиндагии ин дунё ба эъти;оди худ ва ёрони Паёмбар (с) хиёнат нахо;ам кард ва лаънат нахо;ам гуфт».
   Ин посухи ;атъ; амири Сафавиро сахт ба ;азаб овард. Шо; Исмоил барои тарсонидани мардуми ;ирот фармон дод, ки Шайхулисломро ба бадтарин шакл ;атл кунанд:
   Дар соли 1510 (916 ;и;р;) Шайхулислом ;афизуддин Тафтазониро ба майдони марказии бозори ;ирот (Малик) оварда, дар назди чашми ;азорон ша;рвандони ва;шатзада ба дор кашиданд. Пас аз марг, сарбозони ;изилбош ;асади ин олими пирро зери по карданд ва нагузоштанд, ки мардум ;ро бо иззат дафн кунанд.
   Дањњо нафар руњониёни дигар низ ќатл карда шуданд, маќбараи собиќ пири тариќат Абдуррањмони Љомї, руњонии маъруф Абдуллоњи Ансорї бо тањќир тахриб карда шуд. 
   Ва ќатли ;афизуддин Тафтазон; ну;таи гардиш дар таърихи Хуросон шуд. Ин во;еа исбот кард, ки Сафавиён ;е; гуна созиш ё гузаштро бо зиёиёни ма;алл; ;абул надоранд.
   Ма;з пас аз ин ;атли нангин, дигар олимону ;озиёни зиндамонда фа;миданд, ки дигар дар ;ирот ;ои мондан нест ва ;и;рати оммавии зиёиён ба Бухорову Самар;анд о;оз шуд.
   Хонадони Тафтазон; бо ин ша;одат дар таърихи фар;анги то;икону форс;о ;амчун рамзи фидокории илм; ва устувории а;идав; сабт гардид.